FORMATION OF THE GYMNASTIC SOCIETY "SOKÓŁ" IN ŁAŃCUT AND ITS ORGANIZATIONAL STRUCTURE IN THE YEARS 1891-1899
DOI:
https://doi.org/10.31110/2616-650X-vol12i6-003Keywords:
Gymnastic Society , Lancut, Organizational Structure, Board Composition, StatutesAbstract
The article is dedicated to studying the cultural and historical heritage of gymnastic societies, which played a significant role in the national revival and sports life of the late 19th century in Galicia. The main goal of the work is to analyze the organizational structure and activities of the gymnastic society " Sokół " in Lancut (today a city in the Republic of Poland) from 1891 to 1899, which includes researching the composition of the management, statutes, meetings, and impact on the local community. Comprehensive historical methods were used, including archival research and analysis of documentary materials such as letters, meeting protocols, statutes, and manuscripts preserved in state archives and private collections. That allowed for a detailed reconstruction of the history and internal structure of one of the first sports societies in Galicia. It was established that the founding committee relied on the use of Austrian legislation on societies and the involvement of local intelligentsia. Over several years, the society developed a robust management structure that involved a significant portion of the local elite, which helped strengthen its position in the social life of Lancut. Local figures' active participation facilitated organizational development and created conditions for involving broader layers of the population in physical culture and national-cultural life. The research confirmed that " Sokół" in Lancut was an important center of public life that promoted the development of physical culture and national consciousness. The involvement of the local intelligentsia in the society's activities helped create conditions for widespread cultural revival in the region. This research makes an essential contribution to understanding the role of public organizations in shaping national identity and the cultural development of society at the local level.
References
Кашовська, М.У., Ланьцуцка cокільня: колиска і притулок спорту, патріотизму та культури, [in:] Євроінтеграційні процеси в Україні: Історичні, культурні, політичні, правові та психологічні аспекти: Матеріали міжнародної науково-практичної конференції,, Kiïv, Львів, Торунь, Лиха-Прес, 2023, p-ISBN: 978-966-397-311-1, с. 30-33
Białynia Chołodecki J., Pamiętnik Powstania Styczniowego w pięćdziesiątą rocznicę wypadków, Lwów, 1913, s. 378
Krokowska E., Wspomnienia o ojcu Filipie Kahane, rękopis przechowywany w zbiorach prywatnych potomków rodziny Kahane
Ochenduszko T., Leksykon nauczycieli i wychowanków I Gimnazjum i Liceum w Rzeszowie urodzonych pomiędzy XVII wiekiem a 1945 rokiem, 2015, s. 197
Sanbra Kahane F., Dzieje Żuawa, W czterdziestą rocznicę powstania styczniowego 1863-1903, Komitet Wydawniczy, 1903, s. 160-169
Sanbra Kahane F., Podanie o pracę do świetnego zarządu Ordynacji Potockich, Biguszki 27 stycznia 1881, rękopis przechowywany w zbiorach prywatnych potomków rodziny Kahane, 1881, s. 1-2
Snopko J., Polskie Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” w Galicji 1867-1914, Wyd. Uniwersytetu, Białystok, 1997, s. 119
Szpunar W., Dra W. Szpunara odpowiedź na odpowiedź Bolesława Żardeckiego, posła na sejm krajowy, zastępcy marszałka powiatowego i dyrektora Kasy zaliczkowej i oszczędności w Łańcucie, Drukarnia Narodowa Stanisław Maniecki i Ska, Lwów, 1898, s. 7
Szul T.J., Zarys dziejów „Gniazda Sokolego” w Łańcucie, Łańcut, 2000, s. 20
Zaborniak S., Wkład TG :Sokół” w rozwój kultury fizycznej na ziemiach polskich przed 1914 r., [w:] Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” w Polsce południowo-wschodniej. Tradycja i współczesność, Przemyśl, 2015, s. 9
Archiwum Główne Akt Dawnych w Warszawie, Księgi Metrykalne parafii rzymsko-katolickiej diecezji lwowskiej, mikrofilm nr A-91838, sygn. 1725, s. 390
Archiwum Państwowe Okręgu Lwowskiego, Pierwszy Statut Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” w Łańcucie jako filii Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” we Lwowie – rękopis, P1, on 53, mp 7018, s. 47
Archiwum Państwowe Okręgu Lwowskiego, Pismo Wydziału Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” we Lwowie, P1, on 53, mp 7018, s. 45
Archiwum Państwowe Okręgu Lwowskiego, Pismo Komitetu Założycielskiego do Wysokiego c.k. Namiestnictwa we Lwowie, P1, on 53, mp 7018, s. 43
Archiwum Państwowe Okręgu Lwowskiego, Reskrypt Wysokiego c.k. Namiestnictwa we Lwowie z dnia 23 stycznia 1891 roku, P1, on 53, mp 7018, s. 66
Archiwum Państwowe w Kielcach, Akta stanu cywilnego parafii rzymskokatolickiej w Bodzentynie, jednostka 1864/UMZ-1864, Katalog Zgony, lata 1864, akt nr 14
Archiwum Państwowe w Rzeszowie, Akta miasta Łańcuta z lat 1406–1945, Zesp. 29, sygn. 83. Spis ludności z 1910 r., s. 1083
Archiwum Państwowe w Rzeszowie, Oddział w Sanoku, Akta stanu cywilnego Parafii Rzymskokatolickiej w Sanoku, Księga urodzeń rzym-kat w Sanoku 1890 - 1897, nr zespołu 491, sygn. 1, s. 128
Archiwum Parafii Rzymsko-Katolickiej p.w. Św. Stanisława Biskupa, Księga chrztów od 1840 r., Dembina, T.II, s. 33
Archiwum Parafii Rzymskokatolickiej pw. św. Stanisława Biskupa, Księga chrztów miasta Łańcuta 1866-1886, t. IV
Archiwum Parafii Rzymsko-Katolickiej p.w. Św. Stanisława Biskupa, Księga chrztów miasta Łańcuta 1866-1886, t. V, s. 174
Archiwum Parafii Rzymsko-Katolickiej p.w. Św. Stanisława Biskupa, Księga zgonów 1920-1930, Łańcut, s. 13
Dziennik Czas, 1889, nr 120, Wojewódzka Biblioteka Publiczna w Krakowie, s. 3
Gazeta Rzeszowska, 1891, nr 13 z dnia 19 kwietnia, Podkarpacka Biblioteka Cyfrowa, s. 2
Gazeta Rzeszowska, 1892, nr 17 z dnia 15 maja, Podkarpacka Biblioteka Cyfrowa, s. 3
Głos Narodu, 1915, nr 311, Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa, s. 3
Handbuch des Statthalterei-Gebietes in Galizien für das Jahr, 1858, Aerarial-Staats-Druckerei, s. 240-264
Księga Pamiątkowa dwudziestej piątej rocznicy założenia Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” we Lwowie, Lwów, 1892, s. 132
Przewodnik Gimnastyczny „Sokół" 1891, nr 5, Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa, s. 40
Przewodnik Gimnastyczny „Sokół" 1892, nr 6, Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa, s. 72-73,
Przewodnik Gimnastyczny „Sokół” 1893, nr 4, Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa, s. 40-41
Przewodnik Gimnastyczny „Sokół” 1894, nr 5, Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa, s. 50
Przewodnik Gimnastyczny „Sokół” 1895, nr 4, Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa, s. 45
Przewodnik Gimnastyczny „Sokół” 1896, nr 8, Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa, s. 102
Przewodnik Gimnastyczny „Sokół” 1896, nr 11, Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa, s. 144
Przewodnik Gimnastyczny „Sokół” 1897,nr 12, Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa, s. 144-145
Wywiad z Adamem Kalinowskim - potomkiem Walentego Szpunara, Kaszowska M.U., październik 2023, Łańcut
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2024 Малгожата Уршула Кашовська

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
- Authors grant the journal a right of the first publication of the work under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY-NC 4.0)that allows others freely to use (read, copy and print) submissions, search content and link to published articles, disseminate their full text and use them for any legitimate non-commercial purposes (i.e. educational or scientific) with the mandatory reference to the article’s authors and initial publication in this journal.
- Original published articles cannot be used by users (exept authors) for commercial purposes or distributed by third-party intermediary organizations for a fee.


